Europejskie Dni Dziedzictwa - Dziedzictwo. Czy utracone? Spotkanie z Góralami Czadeckimi

   Tegoroczne obchody Europejskich Dni Dziedzictwa odbywają się pod hasłem Utracone dziedzictwo. Ma to przypominać nam o utraconych w wyniku dramatycznych dziejów w historii Polski wartościach bezcennych, takich jak: dzieła sztuki, zburzone zabytki architektury czy zanikające lokalne tradycje.

       Po wojnie na nasze tereny, w wagonach, z tym, co mogli ze sobą zabrać, przyjechali ludzie wysiedleni z Bukowiny, terenów dzisiejszej Rumunii i Ukrainy. Górale Czadeccy. Grupa etniczna, która od XVI wieku kształtowała swoją kulturę w górach na Ziemi Czadeckiej. Na początku XIX w. część z nich wywędrowała za chlebem i ziemią na Bukowinę. Tam swoją kulturę góralską wzbogacili o elementy zaczerpnięte od innych grup etnicznych i pielęgnowali ją przez prawie 150 lat. Do zakończenia II wojny światowej, po której wskutek zmian terytorialnych państw, część z nich została przesiedlona do Polski na tzw. Ziemie Odzyskane. Różnili się od innych mieszkańców strojem, mową, tradycją. Wydawałoby się, że w wyniku zderzenia z kulturą Polaków przybyłych z innych stron kraju i koniecznej poniekąd asymilacji, kultura i tradycja Górali Czadeckich zaginie. Ale nie zaginęła. Uratowało ją m. in. to, że nie rozgrupowano ich po różnych miejscowościach. W poszczególnych wioskach lokowano ich w grupach, które pozwalały na życie w swoim kręgu kulturowym i kultywowanie tradycji. W domach, rodzinach, ze znajomymi, wśród swoich. W końcu zdecydowali się wyjść na zewnątrz, pokazać swoją tradycję i zwyczaje. Zaczęły powstawać pierwsze i kolejne, dziś już wielopokoleniowe zespoły folklorystyczne. Ludność miejscowa od tej pory z zainteresowaniem poznaje kulturę, barwne stroje, kolędy i pastorałki, przyśpiewki, pieśni i tańce swoich znajomych, sąsiadów, kolegów czy koleżanek z pracy.

       Świadomość, że są wśród nas ludzie, którzy przez ponad dwa wieki zachowują swoją odrębność i mimo wszelkich wpływów wynikających z konieczności asymilowania się z innymi mieszkańcami regionu, wciąż trwają w tym, co odziedziczyli po dziadkach i ojcach, sprawiła, że zmieniliśmy hasło EDD z Utracone dziedzictwo na  Dziedzictwo. Czy utracone? Odpowiedzią na zawarte w nim pytanie było zorganizowanie spotkania z członkami zespołu Górali Czadeckich  – Jodełki, zamieszkujących w Żaganiu, Brzeźnicy, Miodnicy, Marysinie.

       Przybyli na imprezę poznali historię tej szczególnej grupy etnicznej przedstawioną przez członka zespołu, wielkiego miłośnika swojej kultury Mirosława Delosta. Pan Mirek przedstawił na mapkach wędrówkę Górali Czadeckich po całej Europie, a szczególnie tych zamieszkujących okolice Żagania. Mama Pana Mirosława, Pani Zofia Sygutowska-Delost opowiedziała natomiast o ponad dziesięcioletniej historii zespołu Jodełki, jego osiągnięciach na festiwalach i przeglądach, udziale w imprezach kulturalnych, okolicznościowych, wyjazdach na Bukowinę do Rumuni i na Ukrainę. Gościem honorowym był Jerzy Najdek – kapelan wszystkich zespołów Górali Czadeckich, który gorąco zachęcał do zwiedzania Bukowiny i podziwiania jej walorów turystycznych. Sam zespół natomiast z radością śpiewał, tańczył i prezentował wszystkim swoje piękne stroje. Anielkę też zatańczyli. To najbardziej znany i rozpoznawalny taniec górali z Bukowiny, pojawiający się wszędzie tam, gdzie mieszkają i na wszystkich zabawach tanecznych od wesela po Sylwestra, w jednej chwili porywający w jednolity wir wszystkich tańczących i urzekający od "pierwszego zatańczenia" :-)

       Całej imprezie towarzyszyła wystawa ludowych strojów, ozdób, pamiątek i publikacji znajdujących się w zasobach Biblioteki. Przy słodkim poczęstunku rozmowy z członkami zespołu dość mocno się przeciągnęły. Ale warto było zostać z nimi dłużej. Wszystko oczywiście utrwalił Pan Jan Mazur, za co pięknie dziękujemy.

                                                                                                                  Urszula Sitarz, Elżbieta Buganik

Mirosław Delost

 Ksiądz Jerzy Najdek – kapelan wszystkich zespołów Górali Czadeckich

Dziedzictwo. Czy utracone? - Europejskie Dni Dziedzictwa 2015

Czytaliśmy Lalkę Bolesława Prusa

     Podobnie jak w wielu innych miejscowościach kraju,  5 września na Placu Słowiańskim czytaliśmy powieść Bolesława Prusa pt. Lalka. W tegorocznej edycji Narodowego Czytania wzięli udział przedstawiciele władz samorządowych, dyrektorzy instytucji, nauczyciele, przedstawiciele służb mundurowych, mediów lokalnych, żagańska młodzież i inni goście zaproszeni.. Prowadzenie imprezy przyjęła na siebie Pani Wioletta Stachura, nauczycielka języka polskiego w Gimnazjum Publicznym nr 1. Pani Wioletta wybrała fragmenty Lalki, które można uznać za ponadczasowe i odnieść także do czasów współczesnych. Skorzystała również z adaptacji Lalki przygotowanej przez literaturoznawcę, poetę, wykładowcę Uniwersytetu Jagiellońskiego, Bronisława Maja. Umiejętnie dobrane i pięknie przeczytane fragmenty tekstu pozwoliły nam odkryć to, na co kiedyś tam, w szkole, nie zwracaliśmy jakoś uwagi: jej humor, wnikliwość obserwacji i portretów psychologicznych. Lalka, choć napisana została w XIX wieku, a jej język niedzisiejszy jest nieco trudny w czytaniu i odbiorze, okazuje się równie ciekawa jak współczesne powieści obyczajowe. A i Wokulski bardziej przystaje do naszych, niż tamtych czasów. 

Ja tam postanowiłam przeczytać ją jeszcze raz...   :-) 

Impreza została wzbogacona o występy wokalne dziewcząt z sekcji muzycznej Centrum Kultury, a podium dla czytających, krzesła i nagłośnienie zapewnił Pałac Książęcy Sp. z o. o.

Pięknie dziękujemy Wszystkim, którzy odpowiedzieli na nasze zaproszenie do udziału w Narodowym Czytaniu i przeczytali wybrane fragmenty tak, że naprawdę chciało się słuchać.

Szczególne słowa podziękowania  kierujemy do Pani Wioletty Stachury nie tylko za  przyjęcie naszego zaproszenia, ale i zaangażowanie w wybranie fragmentów i przygotowanie scenariusza oraz piękne prowadzenie akcji w Żaganiu. 

( Źródła: baner pobrano ze strony: http://www.prezydent.pl/kancelaria/narodowe-czytanie/lalka/materialy-do-pobrania/)

Narodowe Czytanie 2015 - Bolesław Prus, Lalka

    Burmistrz Miasta Żagań, Rada Miasta Żagań, Pałac Książęcy Sp. z o. o. oraz Miejska Biblioteka Publiczna w Żaganiu zapraszają mieszkańców do udziału w Narodowym Czytaniu powieści Bolesława Prusa „Lalka”. Czytanie odbędzie się w centrum miasta na Placu Słowiańskim. W akcji udział wezmą przedstawiciele władz i jednostek samorządowych, mieszkańcy miasta, uczniowie żagańskich szkół oraz zaproszeni goście. Całość poprowadzi nauczycielka języka polskiego w Gimnazjum Publicznym Nr 1 - Wioletta Stachura. 

 

Znalezione w książkach

     Dzięki intensywnemu rozwojowi nowych technologii w dziedzinie telekomunikacji zdążyliśmy już prawie zapomnieć, a młodsi nawet nie wyobrażają sobie takiej sytuacji, że kiedyś rozmowy telefoniczne zamiejscowe trzeba było zamawiać na poczcie. Dzisiaj możemy nie tylko rozmawiać ale i widzieć się w trakcie rozmowy z osobą znajdującą się na innym kontynencie. 

     Z którego roku może pochodzić ten znaleziony w książce kwitek?

Teatr, muzyka i taniec w ekslibrisie

     W listopadzie przypada jubileusz 250 lecia Teatru Publicznego w Polsce, a 23 maja  b. r. po raz pierwszy obchodzony był Dzień Teatru Publicznego, ustanowiony z tej właśnie okazji. Obchody związane są z rocznicą pierwszego przedstawienia zespołu teatralnego, który powstał z inicjatywy króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Przedstawiono wówczas, dokładnie 19.11.1765 r.,  komedię Józefa Bielawskiego Natręci. Zaangażowana do widowiska trupa artystów grała w języku polskim i z gry się utrzymywała, miała wszystkie cechy  zespołu zawodowego i narodowego, co wpłynęło na uznanie jej za zalążek najstarszego zawodowego publicznego teatru polskiego, który z czasem przyjął nazwę Teatr Narodowy. W związku z tą rocznicą Sejm RP ogłosił Rok 2015 Rokiem Polskiego Teatru. 

     Biblioteka z tej okazji zorganizowała wystawę ekslibrisów Teatr, muzyka, taniec. 250 lat Teatru Narodowego. W wystawie biorą udział prace artystów polskich i zagranicznych. Zbiory udostępnili i wyboru dokonali: Rajmund Aszkowski i kurator wystawy Gustaw Lis. Poświęcone teatrowi, muzyce i tańcowi ekslibrisy można oglądać w Galerii Ekslibrisu w holu Pałacu Książęcego przed wejściem do Oddziału dla Dorosłych.

Poniżej przedstawiam katalog wystawy: 

I kilka fotek z wystawy:

(Źródła: http://www.narodowy.pl/o_teatrze,historia.html ; http://www.250teatr.pl/dla_mediow,72,materialy_dla_mediow.html ; http://www.250teatr.pl/assets/media/Dla_mediow/material_prasowy_8.05.2015.pdf )

Nie dajmy się upałom!

    

    Upały nadchodzą! Po chłodnym czerwcu, po kilku ostatnich dniach zimnych i deszczowych nastąpią dni gorące obfitujące w temperatury w naszym klimacie wręcz niebezpieczne, zagrażające zdrowiu, a nawet życiu wielu z nas. Szczególnie narażeni są ludzie starsi, schorowani, z problemami układu krążenia, astmą, nadciśnieniem tętniczym i innymi chorobami oraz dzieci. 

    Nie dajmy się upałom! Pamiętajmy, że wahania pogodowe i skoki temperatury są również bardzo niebezpieczne. Starajmy się zapobiegać ujemnym skutkom upałów takim jak: zawały, wylewy, zasłabnięcia i omdlenia, odwodnienie, porażenie słoneczne. 

    Od kilku lat Biblioteka prowadzi akcję profilaktyczno-edukacyjną Nie dajmy się upałom! skierowaną do osób starszych i ich opiekunów, których celem jest uczenie jak postępować, by uniknąć problemów, a nawet dramatów. W trosce o naszych Użytkowników opracowano stosowne materiały, które będą systematycznie udostępniane przez całe lato.

    Wystarczy przestrzegać kilku podstawowych zasad postępowania zamieszczonych na plakacie. Szare tło plakatu to tak dla ochłody ;-)  

Nie dajmy się upałom! Nie dajmy się im!

Odjazdowy Bibliotekarz 2015 - jak zawsze w deszczu

     Pech to pech. Już trzeci rok z rzędu nie daje nam spokoju. Znowu padało, kolejny Odjazdowy Bibliotekarz w strugach deszczu, ale pojechaliśmy, dokładnie w poniedziałek 22 czerwca. Naszym przewodnikiem do Wieży Bismarcka, Diabelskiego Kamienia i Groty Diabła był oczywiście niezawodny Pan Marian Świątek, regionalista żagański. Nie przeszkadzał mu ani deszcz, ani jakaś burza, więc i nam ta wycieczka mokrymi i błotnistymi wertepami nie była straszna ;-)  
    A oto i kilka fotek z tej mokrej, ale przyjemnej i udanej wyprawy turystyczno-historyczno-krajoznawczej po okolicach Żagania. Panu Marianowi serdecznie dziękujemy za towarzystwo i wsparcie, a Paniom, które z nami pojechały za uczestnictwo i wytrwałość. Miało być jeszcze ognisko, ale niestety... może innym razem. Może pan Pech da nam w końcu spokój ;-)

Pan Marian opowiada

Wieża Bismarcka. Tutaj przeczekaliśmy krótką burzę

Oooo, jagody! Ale smakowały :-)

Natan (9 lat) na Diabelskim Kamieniu -  najmłodszy i najbardziej wytrwały uczestnik naszych rajdów, a jeździ z nami już trzeci rok :-)

Miłość dobrej kobiety - opowiadania Alice Munro w DKK dla dorosłych

25 czerwca 2015 r.  Dyskusyjny Klub Książki dla dorosłych spotkał się aby porozmawiać o książce Alice Munro, kanadyjskiej laureatki literackiej Nagrody Nobla. Miłość dobrej kobiety to zbiór ośmiu historii ośmiu kobiet znajdujących się na różnych etapach życia, poruszających tematy bardzo trudne, chociaż bliskie każdemu człowiekowi.   Jej opowiadania to przede wszystkim studium relacji między ludźmi, ich zależności od siebie, emocji i łączących ich więzi, to tak naprawdę opowiadania o różnych odcieniach miłości: matki do córki, żony do męża, dziecka do rodzica.

Po przeczytaniu książki klubowiczki jednogłośnie stwierdziły, że opowiadania Alice Munro nie przypadły im do gustu, nie pozostawiły  choćby  cienia jakichkolwiek  emocji, jakie wiążą się zazwyczaj z czytaniem,  nie wniosły też niczego, co warte byłoby zapamiętania ponieważ  dobra literatura musi zostawić coś, co powoduje, że po przeczytaniu nasze życie  staje się lepsze i sami siebie możemy lepiej zrozumieć. Bohaterkom opowiadań zarzuciły brak głębi emocjonalnej. W opowiadaniach Munro niestety tego nie dostrzegły i to powoduje, że nie potrafiły  jej zaliczyć do grona  poczytnych pisarzy.

Nie znaczy to jednak, że książka nie jest warta przeczytania. Wszak jej autorka jest noblistką, a nie jest to pierwszy przypadek, gdy opinie czytelników nie zbiegają się z opiniami literaturoznawców i krytyków literackich.

                                                                                                                                  Elżbieta Buganik

      

Malarstwo Marka Majewskiego - wernisaż wystawy

   Zgodnie z planem, 18.06.2015 r., odbył się w Czytelni Ogólnej wernisaż wystawy malarstwa Marka Majewskiego - żagańskiego twórcy pasjonującego się nie tylko malarstwem, ale także rzeźbą i fotografią. 

   Rolę moderatora przyjęła na siebie Grażyna Kulej-Zwiernik, żagańska artystka plastyczka, instruktorka Grupy Artystycznej Uniwersytetu Trzeciego Wieku.  Pani Grażynka przedstawiła licznie przybyłym uczestnikom imprezy sylwetkę i biogram artystyczny swojego podopiecznego. Pan Marek był równie aktywny i w ciekawy sposób opowiedział o swoich pasjach. Sięgnął do początku swojej przygody z malarstwem, którą rozpoczął  jeszcze w dzieciństwie. Przez całe lata wciąż tworzył i udoskonalał swój dziś już bogaty i urozmaicony tematycznie warsztat malarski. Mówił o swojej obecnej twórczości zarówno w zakresie malowania jak i fotografowania. Odpowiadał na zadawane przez obecnych na spotkaniu pytania o warsztat, upodobania itd. 

   Lubimy takie imprezy, lubimy promować naszych lokalnych żagańskich twórców i lubimy urozmaicenia, tak więc i tym razem dodatkowym, bardzo miłym akcentem artystycznym wernisażu był występ znanego i lubianego zespołu Żagańska Lutnia.

Więcej informacji o Panu Marku Majewskim można przeczytać i obejrzeć kilka fotek obrazów w jednym z wcześniejszych postów.  Do oglądania obrazów na żywo zapraszam do końca sierpnia 2015 r. w godzinach pracy Biblioteki :-)